Γνωρίστε τον «Ιώσηπο»

Tο ιατρικό βαλιτσάκι του γιατρού Μωυσή Ματαλών.

Ένα σημαντικό κομμάτι της ελληνικής ιστορίας και πολιτιστικής κληρονομιάς είναι από χθες διαθέσιμο προς εξερεύνηση σε όλο τον κόσμο.

Πρόκειται για το ψηφιακό αποθετήριο της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης «Ιώσηπος» που καταγράφει τη μνήμη των Ελλήνων Εβραίων στα 2 εκ.ψηφιακά αρχεία που περιλαμβάνει.

Η παρουσίαση έγινε χθες, στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, με μια εγκατάσταση που δημιουργήθηκε ειδικά για την παρουσίαση το έργου από τον τεχνικό του υπεύθυνο, Γιώργο Πατσέα, τον γενικό διευθυντή της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης, Βίκτωρ Ναρ και τις/τους υπεύθυνους του έργου από το Εβραϊκό Μουσείο Θεσσαλονίκης, που έχει την επιστημονική εποπτεία του.

Περί τις 2.200.000 ψηφιακές λήψεις και 212.000 τεκμήρια συγκροτούν το «Ιώσηπος», το νέο ψηφιακό αποθετήριο repository.jct.gr των Ισραηλιτικών Κοινοτήτων Ελλάδος, που περιλαμβάνει την ιστορία και την καθημερινότητα των Ελλήνων Εβραίων από τα τέλη του 19ου αιώνα έως και τη δεκαετία του 1960. Όλα τα τεκμήρια που έχουν συγκεντρωθεί είναι πλέον διαθέσιμα online από σήμερα, ολοκληρωμένα και ελεύθερα προσβάσιμα, στο κοινό, στους ιστορικούς και σε κάθε ενδιαφερόμενο της εκπαιδευτικής κοινότητας (έχει ήδη ξεκινήσει η παρουσίαση του έργου στα εβραϊκά σχολεία). Για τη δημιουργία του χρειάστηκαν περίπου 4 χρόνια με την πολύτιμη συνδρομή έως και 40 ειδικών συνεργατών.

Υλοποιήθηκε από την Ισραηλιτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης, με τη συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης «ΕΣΠΑ 2021-2027» και το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ψηφιακός Μετασχηματισμός» του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Η ραχοκοκαλιά του έργου είναι η εβραϊκή κοινότητα Θεσσαλονίκης και ακολουθούν και άλλες ελληνικές πόλεις με ελληνοεβραϊκές κοινότητες.

Πολύ ωραία παρουσίαση του «Ιώσηπου» από την Άντα Δαλιάκα, στο BHMA.

Ποιος ήταν ο Φλάβιος Ιώσηπος. Britannica

Ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό;

Χθες ο Τραμπ δήλωσε πως οι ΗΠΑ θα έχουν ξεμπερδέψει με τον πόλεμο σε «δύο έως τρεις εβδομάδες», αφήνοντας μάλιστα να εννοηθεί πως η αμερικανική αποχώρηση μπορεί να προηγηθεί της επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ.

Όμως, το μεγάλο ερώτημα παραμένει: ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό μιας σύρραξης που ήδη πιέζει την παγκόσμια οικονομία ακόμα κι αν αυτή τερματιστεί σύντομα;

Ενώ Κίνα και Πακιστάν προσφέρονται να μεσολαβήσουν για εκεχειρία, το Ιράν ξεκαθαρίζει μέσω του Αμπάς Αραγτσί πως δεν αρκείται σε μια απλή κατάπαυση του πυρός, αλλά απαιτεί τον οριστικό τερματισμό του περιφερειακού πολέμου.

Στο πεδίο του πολέμου οι επιχειρήσεις κλιμακώνονται. Το Ισραήλ έπληξε φαρμακοβιομηχανία στο Ιράν, ενώ η Τεχεράνη απειλεί ευθέως αμερικανικές εταιρείες τεχνολογίας που δραστηριοποιούνται στην περιοχή.

Όμως τα πολύ κακά νέα έρχονται από το Ισραήλ καθώς οι ανησυχίες εντείνονται για τον Λίβανο καθώς το Ισραήλ ανακοίνωσε ότι σχεδιάζει μια «ζώνη ασφαλείας» που θα καταλαμβάνει το ένα δέκατο της χώρας, εκτοπίζοντας 600.000 πολίτες. Ο υπουργός Άμυνας Ίσραελ Κατς διεμήνυσε πως οι δυνάμεις του θα παραμείνουν εκεί μέχρι να εξουδετερωθεί η απειλή της Χεζμπολάχ, εφαρμόζοντας τακτικές ισοπέδωσης ανάλογες με εκείνες που είδαμε στη Γάζα.

Την ίδια στιγμή μαίνεται και ο «πόλεμος» ΗΠΑ-ΕΕ. Ο Τραμπ, εξοργισμένος από την άρνηση των συμμάχων να συμμετάσχουν στρατιωτικά, απειλεί με αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ σε συνέντευξη που δημοσιεύτηκε σήμερα στη βρετανική Telegraph. Η Ιταλία και η Ισπανία έχουν ήδη απαγορεύσει τη χρήση του εναέριου χώρου τους σε αμερικανικά πολεμικά αεροσκάφη, ενώ ο Βρετανός Πρωθυπουργός, Κιρ Στάρμερ, ξεκαθαρίζει πως η χώρα του δεν θα «παρασυρθεί» στον πόλεμο, επιλέγοντας αντ' αυτού τη στενότερη σύνδεση με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Νέα δικογραφία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ

Νέα δικογραφία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ

Την άρση ασυλίας 11 βουλευτών ζητεί η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, στο πλαίσιο δεύτερης δικογραφίας που σχηματίστηκε για τις παράνομες επιδοτήσεις του ΟΠΕΚΕΠΕ, η οποία διαβιβάζεται στον Αρειο Πάγο με τελικό προορισμό την Βουλή.Το αίτημα άρσης ασυλίας αφορά πράξεις που φέρεται να τελέστηκαν το 2021.

Στην ανακοίνωση που εκδόθηκε σήμερα το πρωί αναφέρεται και ότι ακόμη πέντε πρώην βουλευτές τελούν υπό έρευνα ενώ η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία στην Αθήνα διαβίβασε στη Βουλή πληροφορίες σχετικά με πιθανή εμπλοκή ενός πρώην υπουργού και ενός υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία «η έρευνα αφορά φερόμενα κακουργήματα και πλημμελήματα εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και συγκεκριμένα ηθική αυτουργία σε απιστία, απάτη με υπολογιστή και ψευδή βεβαίωση με σκοπό την παράνομη απόκτηση οφέλους για τρίτους».

Για την ώρα δεν έχει γίνει γνωστό πότε θα διαβιβαστεί ο φάκελος στη Βουλή. Τότε θα γίνουν γνωστά τα ονόματα των βουλευτών τα οποία κυκλοφορούν, τα δημοσιεύει μέχρι και η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ αλλά εμείς επιλέγουμε να μην το κάνουμε πριν ο φάκελος φτάσει στη Βουλή και οι ενδιαφερόμενοι λάβουν γνώση ότι ζητείται η άρση της ασυλίας τους επειδή ερευνώνται για συγκεκριμένα αδικήματα, κάποια κακουργηματικού χαρακτήρα.

Ακυρώθηκε το ρυθμιστικό σχέδιο Αθήνας-Αττικής

Σημαντική είδηση.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Μάχης Τράτσα στον «Οικονομικό Ταχυδρόμο» , σημειώθηκε μια σημαντική ανατροπή στον πολεοδομικό σχεδιασμό της πρωτεύουσας, καθώς το Υπερταμείο αποφάσισε να βάλει «φρένο» στον διαγωνισμό για την εκπόνηση του νέου Ρυθμιστικού Σχεδίου Αθήνας-Αττικής «Αττική 2035».

Η απόφαση ελήφθη προκειμένου να επανεξεταστούν οι στόχοι και οι προδιαγραφές του σχεδιασμού. Κρίθηκε αναγκαίο να ενσωματωθούν τα νέα δεδομένα που έχουν προκύψει από μεγάλες επενδύσεις και αλλαγές στη φυσιογνωμία της Αττικής.

Στο επίκεντρο της αναθεώρησης βρίσκονται εμβληματικά έργα όπως η επένδυση στο Ελληνικό, οι αναπλάσεις στην Αθηναϊκή Ριβιέρα, η δημιουργία του Κυβερνητικού Πάρκου στην ΠΥΡΚΑΛ, καθώς και τα νέα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια.

Η ακύρωση δεν σημαίνει εγκατάλειψη του πλάνου, αλλά μια προσπάθεια να «ξαναγραφεί» ο συγκοινωνιακός και πολεοδομικός χάρτης με πιο επίκαιρη στρατηγική. Στόχος είναι η προσαρμογή στις σύγχρονες ανάγκες για τουρισμό, βιομηχανία και ακίνητα, ώστε η Αττική να ανταποκρίνεται πράγματι στο όραμα μιας πόλης του 2035.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, είχαν διατυπωθεί προβληματισμοί (και μέσω ανακοινώσεων) σχετικά με το ποιοι θα θέσουν τους στόχους της αναθεώρησης και πώς θα προδιαγραφεί το νέο πρότυπο χωρικής οργάνωσης και ανάπτυξης της πρωτεύουσας καθώς ο Σύλλογος Πολεοδόμων και Χωροτακτών (ΣΕΠΟΧ) έχει εκφράσει τις ανησυχίες του στη δρομολογούμενη αναθεώρηση. Εύλογα τα ερωτήματα. 

Ελλάδα

Οικονομία - ΕΛΣΤΑΤ: Στο 8,5% η ανεργία τον Φεβρουάριο
Στο 8,5% διαμορφώθηκε το ποσοστό της ανεργίας στη χώρα τον Φεβρουάριο εφέτος, έναντι του αναθεωρημένου προς τα κάτω 9,2% τον Φεβρουάριο 2025 και του αναθεωρημένου προς τα πάνω 7,9% τον Ιανουάριο 2026.

Θερινό ωράριο κοινής ησυχίας

Η χώρα που οι κάτοικοι της πρωτεύουσάς της εκτίθενται καθημερινά σε υψηλά επίπεδα θορύβου που ξεπερνούν τα όρια της ΕΕ και δεν διαθέτει καν χάρτες θορύβου, ως οφείλει, ανακοίνωσε σήμερα το θερινό ωράριο κοινής ησυχίας. Μεσημβρινή ησυχία: 15:00 – 17:30.

Νυχτερινή ησυχία: 23:00 – 07:00.

ΗΠΑ: Στο Ανώτατο Δικαστήριο το Δικαίωμα της Ιθαγένειας

Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ εξετάζει σήμερα αν η ομοσπονδιακή κυβέρνηση μπορεί να αρνηθεί την υπηκοότητα σε παιδιά που γεννήθηκαν στις ΗΠΑ από γονείς που βρίσκονται στη χώρα παράνομα ή προσωρινά.

Μάλιστα, για πρώτη φορά στην ιστορία των ΗΠΑ, ο εν ενεργεία Πρόεδρος της χώρας παρίσταται και ο ίδιος κατά τη δημόσια συζήτηση της υπόθεσης. Σύμφωνα με το Axios αυτό δείχνει ότι θεωρεί το Ανώτατο Δικαστήριο κρίσιμο εργαλείο στο να περάσει την ατζέντα του.

Η υπόθεση ξεκίνησε από εκτελεστικό διάταγμα που υπεγράφη πέρυσι από τον Τραμπ με σκοπό τον περιορισμό της χορήγησης ιθαγένειας λόγω γέννησης (birthright citizenship), η οποία επί του παρόντος αναγνωρίζει σχεδόν όλα τα παιδιά που γεννιούνται σε αμερικανικό έδαφος ως Αμερικανούς πολίτες.

Η αρχή αυτή θεσπίστηκε μετά τον αμερικανικό Εμφύλιο Πόλεμο για να διασφαλιστεί ότι οι πρώην σκλάβοι θα αναγνωρίζονταν ως πολίτες.

Το 1898, το Ανώτατο Δικαστήριο επιβεβαίωσε ότι η αρχή ισχύει και για τα παιδιά μεταναστών, δικαιώνοντας έναν άνδρα που γεννήθηκε στο Σαν Φρανσίσκο από Κινέζους γονείς. Το θέμα αφορά περίπου 255.000 παιδιά που γεννιούνται ετησίως στις ΗΠΑ. Οι ΗΠΑ είναι μία από τις χώρες που χορηγούν ιθαγένεια λόγω γέννησης.

Σε άλλα νέα, το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε χθες με πλειοψηφία 8-1, βάσει της Πρώτης Τροπολογίας του Συντάγματος, ότι οι Πολιτείες δεν μπορούν να απαγορεύσουν τις θεραπείες μεταστροφής για ΛΟΑΤΚΙ+ παιδιά. Στην Ελλάδα η απαγόρευση θεραπειών «μεταστροφής» ψηφίστηκε από τη Βουλή το 2022. 

Σελήνη, ερχόμαστε!

Σελήνη, ερχόμαστε!

Όλα είναι έτοιμα για την εκτόξευση του Artemis ΙΙ προς την τροχιά της Σελήνη, με τέσσερις αστροναύτες θα ταξιδέψουν για 10 ημέρες γύρω από τη Σελήνη. Είναι η πρώτη επανδρωμένη πτήση πέρα από την τροχιά της Γης, από το 1972.

Με τον Space Launch System, τον ισχυρότερο επιχειρησιακό πύραυλο στον κόσμο που μπορεί να αναπτύξει πολύ μεγάλες ταχύτητες, η κάψουλα Orion «Integrity» θα βρεθεί στη σεληνιακή τροχιά. Το Artemis II θα διανύσει περίπου 250.000 μίλια (402.336 χλμ), τη μεγαλύτερη απόσταση που έχει διανύσει ποτέ η ανθρωπότητα στο Διάστημα.

Η εκτόξευση, που μέχρι στιγμής έχει αναβληθεί δύο φορές λόγω διαρροών στον πύραυλο SLS που μεταφέρει το σκάφος Orion, είναι προγραμματισμένη για τις 01.24 (ξημερώματα) ώρα Ελλάδας την Πέμπτη, 2η Απριλίου. (1/4, στις 18.24 ώρα Ανατολικής Ακτής ΗΠΑ). Έξι ώρες νωρίτερα θα ελεγχθούν οι καιρικές συνθήκες και θα πραγματοποιηθούν οι τελικές δοκιμές. Σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής πληροφορίες η NASA θεωρεί ότι υπάρχουν 80% πιθανότητες να γίνει η εκτόξευση.

Σε περίπτωση εκτόξευσης, η αποστολή θα κάνει πρώτα μία περιστροφή γύρω από τη Γη για λόγους ασφαλείας και στη συνέχεια θα ξεκινήσει το ταξίδι της προς στη Σελήνη.

Το όνομα «Άρτεμις» τιμά την Ελληνίδα θεά της Σελήνης και δίδυμη αδελφή του Απόλλωνα, συνδέοντας έτσι το τρέχον πρόγραμμα με τις αρχικές αποστολές Apollo.

  • Το Astronio, όπως είναι γνωστός ο Αστροφυσικός Παύλος Καστανάς- τον μάθαμε από την μαθήτρια κόρη αναγνώστη μας που διαβάζει κι εκείνη το FACT και παρατήρησε ότι ανθολογούμε διαρκώς ειδήσεις για το Διάστημα- θα κάνει στο κανάλι του, στο YouTube, ένα live με τον σχετικό σχολιασμό. Οι ξενύχτηδες θα το ευχαριστηθείτε.
  • Έχουμε προγραμματίσει κι εμείς Ειδική Έκδοση για το Διάστημα που θα την επιμεληθεί Έλληνας Αστροφυσικός που ανακάλυψε έναν εξωπλανήτη. 

Επιστήμη: Εξέλιξη

Μια νέα γενετική μελέτη από το Ινστιτούτο Επιστήμης και Τεχνολογίας της Οκινάουα (OIST) ρίχνει φως στην αινιγματική εξελικτική πορεία των καλαμαριών και των σουπιών, αποκαλύπτοντας ότι οι ρίζες τους βρίσκονται στα βαθιά νερά των ωκεανών πριν από περίπου 100 εκατομμύρια χρόνια. Χρησιμοποιώντας προηγμένη γονιδιωματική ανάλυση, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι κύριες γενιές αυτών των κεφαλόποδων διαχωρίστηκαν κατά την Κρητιδική περίοδο αλλά παρέμειναν σε μια κατάσταση «περιορισμένης εξέλιξης» για μεγάλο διάστημα. Η πραγματική «έκρηξη» της ποικιλομορφίας τους συνέβη μετά τη μαζική εξαφάνιση των ειδών πριν από 66 εκατομμύρια χρόνια, το ίδιο γεγονός που οδήγησε στον αφανισμό των δεινοσαύρων. Η είδηση και περισσότερα για τη μεθοδολογία της έρευνας εδώ

Τεχνολογία: Με γραφομηχανή αντί για chatbox

Η Grit Matthias Phelps, καθηγήτρια γερμανικής γλώσσας στο Πανεπιστήμιο Cornell των ΗΠΑ, βρήκε ένα μάλλον «αιρετικό τρόπο» για να περιορίσει τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης από τους φοιτητές, επαναφέροντας τις κλασικές γραφομηχανές στην αίθουσα διδασκαλίας.

Στόχος της, να διασωθεί η διαδικασία της σκέψης και της γραφής καθώς και να διασφαλιστεί η αυθεντικότητα των εργασιών, αφού τα ψηφιακά εργαλεία καθιστούν εξαιρετικά δύσκολο τον εντοπισμό κειμένων που έχουν παραχθεί από AI. Associated Press

Πολιτισμός του Κρασιού

Το Wine Plus και η Μαρία Νέτσικα που επιμελήθηκε πριν από λίγες εβδομάδες την Ειδική Έκδοση του FACT για το Κρασί ξαναχτυπούν!

Αυτή τη φορά εκδίδοντας ένα καινούργιο γλωσσάρι για το κρασί που φέρει τον τίτλο «Οι Λέξεις του Κρασιού»

Η έκδοση περιλαμβάνει περισσότερα από 400 λήμματα που μας δίνουν πληροφορίες για τις τεχνικές καλλιέργειας του αμπελιού, τις γνωστές και σπάνιες ποικιλίες οιναμπέλου, τις ελληνικές και διεθνείς, τις διάσημες αμπελουργικές περιοχές στην Ελλάδα και την υπόλοιπη υφήλιο, τις μεθόδους οινοποίησης και παλαίωσης, τα αποστάγματα αλλά και λέξεις με τις οποίες περιγράφουμε την εμπειρία της γεύσης που μας προσφέρει το κρασί.

Μπορείτε να το φυλλομετρήσετε ηλεκτρονικά εδώ και να το αναζητήσετε στα επιλεγμένα σημεία διανομής.